Szkoła w dotychczasowym kształcie nie odpowiada na dynamikę rynku pracy. Życie codzienne rozwinęło się już poza granice tradycyjnej matematyki czy fizyki. Rzecz jasna, warto wiedzieć (i może to być dla nas po prostu ciekawe) jak działają wszystkie siły i prawa rządzące wszechświatem, ale to już nie wystarczy. W czasie, kiedy większość biznesu o ile nie w całości, to przynajmniej w części funkcjonuje online, gdy reklama nadal jest dźwignią handlu, ale najlepszą w internecie, tradycyjne nauki nie zapewnią nam tego, co na rynku pracy nas wyróżni. A co sprawi, że będziemy konkurencyjni? Posiadanie umiejętności XXI w.

Jakie są umiejętności XXI w.?

To stwierdzenie powoli staje się niebezpiecznie wielkim workiem umiejętności wszelakich. Z pewnością stało się też bardzo modne mówić o tym, że istnieją takie cechy, które tworzą pracownika idealnego i nowoczesnego. Sama kreatywność, dzięki wielu doradcom zawodowym i dostępnym wzorom CV, stała się już echem dawnego rozumienia tego słowa oraz cechą wpisywaną również do tych stanowisk, które winny się raczej cechować stałością i skrupulatnością, a nie wizjonerstwem.

Dlatego warto spojrzeć na tę kategorię nieco węziej i wyciągnąć z niej esencjonalne umiejętności przydatne uniwersalnie w związku z rozwojem technologii, social mediów i natłoku informacji.

W szczególności, naszym zdaniem, umiejętnościami XXI w. są:

  1. umiejętność krytycznego myślenia i analizy informacji,
  2. umiejętność rozwiązywania problemów, przejmowanie inicjatywy w decyzji,
  3. teamwork,
  4. elastyczność,
  5. efektywna komunikacja.

Krytyczne myślenie i analiza informacji – dlaczego przydatne w XXI w.?

“Wczorajsze odpowiedzi, nie rozwiążą dzisiejszych problemów” powiedział jeden z dyrektorów w Dell Computer, Tony Wagner. W natłoku informacji, często również nieprawdziwych, krytyczne myślenie, analiza danych oraz właściwe stawianie pytań jest często kluczem do sukcesu zarówno w pracy, jak i własnym biznesie. Dynamika zmian wymaga od nas obserwacji i czujności oraz szybkiej refleksji na temat tego, jak działać. Związane jest to z umiejętnością trafnego zadawania pytań – odwrotnie niż w szkole, w której najczęściej nie pozwalają pytać, a wymagają słuchania. Umiejętność słuchania jest oczywiście jedną z kluczowych dla efektywnej komunikacji, o której będzie poniżej, ale ponownie – nie jest wystarczająca. W życiu najczęściej zaczynamy najpierw od zadania sobie właściwego pytania, a potem przechodzimy do zastosowania wiedzy.

Dziś dużym wyzwaniem jest trafne zlokalizowanie problemu, a następnie jego analiza.

Rozwiązywanie problemów i szybkie decyzje

Zidentyfikowanie problemów oraz ich analiza powinna znaleźć również odzwierciedlenie w kolejnej fazie – podejmowania decyzji. Umiejętność szybkiego podejmowania decyzji i nieraz

pracy pod presją czasu w niektórych zawodach jest koniecznością, ale z pewnością w żadnym nie będzie przeszkadzać. Warto dawać pracodawcy czy kontrahentom poczucie, że jest się osobą, która bez względu na okoliczności będzie potrafiła dokonać szybkich wyborów, wykaże się inicjatywą i przedsiębiorczością.

Elastyczność – odpowiednia cecha dla dynamiki świata

Jeśli świat się zmienia i my musimy zmieniać się razem z nim. Każdy kto uważa, że raz zdobyta wiedza zawsze sama się obroni, może zostać w brutalnej codzienności szybko zweryf Bardzo często w swoich CV wpisujemy “elastyczność” jako swoją cechę, ale czy rzeczywiście tacy jesteśmy? Warto pamiętać, że można szybko zweryfikować, czy piszemy w swoim CV prawdę. Czasy koronawirusa sprzyjają tej weryfikacji – jeszcze nigdy nie dokonała się taka rewolucja w wykonywaniu pracy jak obecnie. Jednocześnie, tylko pozornie świat zamknął się i stoi w miejscu – nic bardziej mylnego. Elastyczne dostosowanie się do zmiany wykonywania pracy przy jednoczesnym dostarczaniu pracy tej samej jakości oraz umiejętność wykorzystania zmieniających się okoliczności na korzyść naszej pracy z pewnością to cechy, które mogą już dziś zaważyć na naszym sukcesie. Tak jak i szybkie uczenie się i zdobywanie nowych umiejętności w niepewnych czasach.

Praca w zespole ważna nawet dla freelancera

Tylko pozornie umiejętność pracy w zespole dotyczy tylko niektórych zawodów bądź osób pasujących w dużych korporacjach. Warto pamiętać, że nawet prowadząc własną firmę i zatrudniając jedną osobę mamy tak naprawdę do czynienia z dwuosobowym zespołem! Nawet freelancer niezrzeszony na stałe z żadnym podmiotem musi być teamworkerem – pracuje przecież dla wielu różnych zespołów naraz. Niezależnie od wielkości grupy osób, z którą pracujemy bezpośrednio czy od tego, kto jest odbiorcą naszej pracy, musimy pamiętać o tym, że to zawsze współpraca z ludźmi. Konieczne zatem jest, żeby kierować się interesem grupy i słyszeć więcej, niż tylko swój własny głos.

Efektywna komunikacja – klucz do sukcesu

Bez umiejętności komunikacji jesteśmy tylko samotną wyspą w morzu ludzi. Koniecznością jest nauczenie się takiej komunikacji, która pozwoli innym nas usłyszeć. Bez tego, nasza wiedza i doświadczenie nie zaistnieje. O tym jak komunikować się efektywnie powstało wiele książek i kursów. Warto po nie sięgnąć nawet jeśli oceniamy nasze umiejętności jako bardzo dobre – komunikacja jest jak nauka języka i trzeba ją ciągle ćwiczyć. Przede wszystkim, warto nauczyć się aktywnie słuchać innych oraz przejrzyście formułować własne myśli.

W zawodowym wymiarze dzięki komunikacji zdobywamy pracę, zdobywamy klientów, efektywnie pracujemy w naszym zespole. W efekcie, dobra komunikacja to dobre relacje. Brak komunikacji może zaś sprawić, że inni nie będą chcieli z nami współpracować.

Podsumowanie

Można być świetnym specjalistą, ale przy braku niektórych umiejętności nasza wiedza się nie obroni – bo się nie sprzeda, nie trafi tam gdzie powinna, nie będziemy potrafili jej zastosować we właściwy sposób. Z pewnością w naszym zawodowym rozwoju powinniśmy

pamiętać o tym, aby starać się nie tylko posiąść jak najszerszą ekspercką wiedzę, ale obudować ją takimi umiejętnościami, które pozwolą na jej jak najlepsze wykorzystanie – tak, by nie istniała tylko teoretycznie, ale mogła znaleźć zastosowanie w dynamicznym świecie.

Umiejętności na miarę XXI w.